Er valt weinig te kiezen, qua pensioen. Zelfs niet voor zelfstandigen…

‘Hoe regel jij je pensioen?’ Die vraag staat centraal in de volgende uitzending van Werkverkenners, dinsdag 20 maart om 19:00 uur op BNR Nieuwsradio. Maar hoeveel mensen krijgen eigenlijk de kans om zelf iets te regelen? Bijna alles ligt al vast voor bijna iedereen. Alleen zelfstandigen hebben enige keuzevrijheid, en die wordt hen nog misgund ook.

Eigenlijk is het een rare vraag, ‘Hoe regel jij je pensioen?’ Want de meeste mensen hoeven helemaal niks te regelen. Het wordt gewoon voor hen geregeld. Daar hebben ze niks in te kiezen.

De basis van ieder pensioen is de Algemene Ouderdomswet. Daar zijn alle 17 miljoen Nederlanders, werkend of niet-werkend, verplicht voor verzekerd. Dat kost hen 17,9% van hun belastbaar inkomen en dat levert hen een maandelijkse uitkering op van iets meer dan achthonderd euro. Daar hebben ze niks in te kiezen.

Van die 17 miljoen Nederlanders is de helft te jong, te oud of te ziek om betaald werk te doen, of ze zijn daar nog naar op zoek. Hun aow is al geregeld. Een eventueel aanvullend pensioen is voor hen iets van later, van vroeger, van helaas niet, of van hopelijk ooit. Daar hebben ze niks in te kiezen.

Werkenden in loondienst

De andere helft van de Nederlanders doet wel betaald werk, en bouwt al dan niet een aanvullend pensioen op.

Om te beginnen de 5,3 miljoen mensen die een vaste baan hebben. Die zijn verplicht aangesloten bij het pensioenfonds van hun bedrijf of bedrijfstak. Hoeveel dat kost aan premie, hoe die premies worden belegd, en hoeveel dat oplevert aan uitkering? Daar hebben ze niks in te kiezen.

Vervolgens zijn er nog eens 2 miljoen mensen die een flexibele baan hebben. De overgrote meerderheid van hen bouwt – net als hun collega’s in vaste dienst – een werknemerspensioen op. Daar hebben ze niks in te kiezen.

Zelfstandigen

Blijven over 1,2 miljoen zelfstandigen met en zonder personeel, inclusief meewerkende echtgenoten. Die betalen dus gewoon mee aan de aow en hebben te zijner dan wel harer tijd recht op een aow-pensioen. Daar hebben ze niks in te kiezen.

Van die 1,2 miljoen zelfstandigen zijn er ettelijke tienduizenden verplicht aangesloten bij het pensioenfonds voor hun bedrijfstak. Denk aan zelfstandige schilders en medisch specialisten. Daar hebben ze niks in te kiezen.

Vervolgens hebben rond de 400.000 zzp’ers een verplichte regeling voor een aanvullend pensioen via een werkgever waar ze vroeger ooit voor hebben gewerkt of waar ze naast hun werk als zelfstandige ook voor werken. Daar hebben ze niks in te kiezen.

Hoe regel jij je aanvullende pensioen?

De enigen die in theorie nog enige keuzevrijheid hebben in dit land – niet voor hun aow maar voor een eventuele aanvulling daarop – zijn de 800.000 zelfstandigen die geen werknemerspensioen tegemoet kunnen zien.

Helaas houdt van die 800.000 de helft niet genoeg geld over om iets extra’s te regelen. Ook die zelfstandigen hebben niks te kiezen. Althans niet zo lang ze er niet in slagen meer omzet en winst te maken, hetzij door meer uren te gaan werken hetzij door lucratiever werk te gaan doen.

Van alle 17 miljoen Nederlanders houden we er zo er onder de streep hooguit 400.000 over aan wie we enigszins zinvol kunnen vragen: ‘Hoe regel jij je aanvullende pensioen?’ Maar zo wordt die vraag nooit gesteld: dat zou mensen maar op ideeën brengen.

Een mirakel

Het CBS turft zo’n beetje alles dat turfbaar is maar als het over de oudedagsvoorziening van zelfstandigen gaat, blijft het steken bij wel of geen lijfrentes. Andere, meer ondernemende manieren om in je oude dag te voorzien zijn te suspect voor de statistieken.

De SER is al twintig jaar bezig met de contouren van een toekomstig pensioenstelsel, maar de loopgravenoorlog tussen werkgevers en werknemers kost zo veel energie dat de zelfstandigen erbij inschieten.

De ministers van Financiën en van Sociale Zaken hebben nachtmerries over zzp’ers die op hun 67e allemaal bijstand nodig gaan hebben om hun aow’tje aan te vullen. Het Internationaal Monetair Fonds en Europese Commissie spelen in op die irrationele angst met hun adviezen aan Den Haag om zzp’ers naar de pensioenfondsen van werknemers te dringen.

Kortom: dat er in dit land überhaupt nog mensen zijn aan wie je kunt vragen hoe zij hun pensioen regelen, is niet minder dan een mirakel.

Deze column werd oorspronkelijk geschreven voor BNR Brainnet Werkverkenners

Een gedachte over “Er valt weinig te kiezen, qua pensioen. Zelfs niet voor zelfstandigen…

  1. Daniel

    Lijfrentepolissen zijn ook niet veilig meer. Bij aanvraag BBZ dienen deze opgesoupeerd te worden. 52% inkomstenbelasting+20 % boete (ivm vroegtijdige opname dan pensioenleeftijd) wordt afgedragen. Dus van een 10.000 euro polis houdt je misschien nog net 2800 euro over.
    Terwijl voor werknemers de pensioenen belegd worden en rendement maken dient de ZZP-er zijn pensioengelden tegenwoordig op een renterekening te zetten, dit is niet vrij opneembaar dus veilig in ogen van de staat, maar rendement maak je niet.
    Je pensioen gebruiken om je hypotheek af te lossen deden veel ondernemers vroeger, maar dat mag ook niet meer! Stel je voor dat je bij het bereiken van je pensioengerechtigde leeftijd op straat komt te staan. vadertje Staat mag dan weer voor jou gaan zorgen.
    Neen ondernemers mogen wel betalen, maar iets opbouwen….. niet in dit land.

    Reageren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *