Een verplichte AOV voor zelfstandigen, is dat wel EU-proof?

Een verplichte verzekering tegen de financiële gevolgen van arbeidsongeschiktheid mag alleen worden opgelegd aan schijnzelfstandigen. Dat concluderen hoogleraar Europees pensioenrecht Hans van Meerten en ik uit twee arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie. 

In het principe-pensioenakkoord dat de komende tijd moet worden uitgewerkt is afgesproken dat er een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) voor ZZP’ers moet komen. Nog los van de omstandigheid dat veel ZZP’ers niet op zo’n verzekering zitten te wachten, vragen wij ons af of dit wel EU-recht proof is.

Kattner Stahlbau

In het arrest Kattner Stahlbau uit  2009 oordeelde het EU Hof, kort gezegd, dat een verplichte AOV alleen juridisch toelaatbaar is als die noodzakelijk is om het financiële evenwicht van het sociale stelsel te garanderen. Voorzichtig zou men dus kunnen concluderen dat een verplichte verzekering juridisch niet mogelijk is indien een ander, minder verplichtend stelsel denkbaar is.

FNV/Kiem

Ook het EU-arrest FNV/Kiem uit 2014 is relevant. Hierin maakte het EU Hof een onderscheid tussen ‘echte’ ZZP’ers en ‘schijn’ ZZP’ers, dat wil zeggen, ZZP’ers die de facto in loondienst zijn.

Het is een ingewikkeld arrest, maar als we het simpel en kort willen zeggen dan kunnen we eruit concluderen dat een verplichte AOV alleen aan schijnzelfstandigen opgelegd mag worden.

Een door de redactie ingekorte versie van deze opinie werd gepubliceerd in het FD van 22 juni 2019.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *