Met je leger van zzp’ers

“Het leger van zzp’ers”, kent u die uitdrukking? De Volkskrant haalde hem deze week weer eens van stal, in een lofzang op de jarige Karl Marx. Een contradictio in terminis natuurlijk, die metafoor, en tot op de draad versleten bovendien.

Veel origineler was het beeld dat de hoofdcommissaris van de Amsterdamse politie onlangs introduceerde, van zzp’ers die elkaar vinden in criminele netwerken. Leest u even mee.

Deze week was het 200 jaar geleden dat Karl Marx werd geboren. De Volkskrant vierde dat heuglijke feit met een lofzang die in wijlen De Waarheid niet zou hebben misstaan.

De auteur (“oud-geschiedenisleraar en oud-PvdA-wethouder in Ooststellingwerf”) hekelde de “genotzuchtige consumptiecultuur” die volgens hem onze samenleving verziekt. Daar stelde hij de kritiek tegenover van de “grote denker” op de “kapitalistische geest” en de “overheersende rol van het geld”.

Onvermeld daarbij liet de auteur voor het gemak dat Marx’ economische en politieke theorie een pseudo-wetenschap was die consequent de falsificatie negeerde van zijn voornaamste claim, de komst van de sociale revolutie. Net zoals hij eraan voorbijging dat pogingen om de theorie in de praktijk te brengen op zijn best strandden in economische neergang en op zijn slechtst ontaardden in massamoord.

“Een leger is een strak georganiseerde hiërarchie, en zzp’ers zijn allesbehalve dat”

Maar wie bekreunt zich om zulke details als morgen de Internationale kan heersen op Aard‘? Dus hing de Volkskrant onbekommerd de slingers op voor de jarige Marx. Een van die slingers was een fantastische tirade over het “leger van (dikwijls gedwongen) zzp’ers”. Samen met de flexwerkers zouden die een “kansloze onderklasse” vormen die in “permanente bestaansonzekerheid” verkeert en is veroordeeld tot “groeiende armoede”.

Deze week vierden de erfgenamen van Marx ook de Dag van de Arbeid, dus de syndicale demagogie was toch al niet van de lucht. Deze flauwekul kon daar nog wel bij. De vakbeweging heeft nu eenmaal recht op een paar feitenvrije dagen per jaar, dat staat zo in de cao.

Daarom gaan we hier niet zeuren over de overweldigende meerderheid van zzp’ers die dat uit vrije keuze is, over de hooguit tien procent die ooit een negatieve aanleiding had maar die nu in doorsnee ook weer dik tevreden is, of over de brede middengroep van bewuste zelfstandigen die zijn zaakjes gewoon prima op orde heeft.

Maar die metafoor, kameraden, alsof zzp’ers een “leger” zijn … Waar zit jullie verstand? Een leger is een strak georganiseerde hiërarchie, en zzp’ers zijn allesbehalve dat. Jullie weten toch als geen ander dat het eenpitters zijn, verstokte individualisten die zich onttrekken aan iedere verplichting jegens samenleving en medemens, en die vooral nergens lid van worden – zeker niet van jullie vakbond?

Criminele netwerken

Nee, dan Pieter-Jaap Aalbersberg. Die heeft als hoofdcommissaris van de Amsterdamse politie heel wat meer begrip van de aard van het zzp-beestje. In een interview met de NRC maakte hij zich onlangs openlijk zorgen over de drieste drugscriminelen die zich in zijn stad een weg naar de top van de misdaad schieten.

Waar de oude garde nog noest carrière maakte door de rangen en standen van de criminele organisatie, bestaat de nieuwe lichting volgens Aalbersberg uit “zzp’ers die elkaar vinden in criminele netwerken.”

“Met een enorm ondernemerschap, met een enorme kans om snel veel geld te verdienen en iedereen bij je vandaan te slaan. Waar de maffia nog in staat is om een structuur aan te brengen, zijn dit losse elementen. Eigenlijk is dit erger.”

Hulde aan de Amsterdamse hoofdcommissaris. Die heeft de zzp’ers tien keer beter in het snotje dan de oud-geschiedenisleraar en oud-PvdA-wethouder in Ooststellingwerf die van de Volkskrant de slingers mocht ophangen voor Karl Marx.

Kom op, kameraden: zet de ramen eens open. Het is lente, het zonnetje schijnt, er waait een nieuwe wind.

Dit blog werd oorspronkelijk geschreven als column voor Quote

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *