Volgens het CNV verkeren 400.000 ZZP’ers in financiële nood. Maar klopt dat wel?

De voorzitter van vakbond CNV stelt op basis van een onderzoek van Maurice de Hond dat 400.000 zzp’ers in financiële nood verkeren. Voor zover die claim te controleren valt, lijkt hij zwaar overdreven.

De foto die het CNV bij zijn fake news plaatste. Geen latte macchiato maar een cappucino met cacao (!) erop. Iets wat een zzp-hipster nooit zou doen 😉

“Achter het beeld van de vrije vogel zzp’er, werkend achter de laptop in een hippe koffiebar met latte macchiato, gaat vaak een somber financieel plaatje schuil,” zegt de voorzitter van vakbond CNV in reactie op het bericht dat minister Koolmees een ondergrens van 16 euro per uur zou willen stellen voor de inhuur van zelfstandigen.

Volgens de vakbondsvoorzitter zouden maar liefst 400duizend zzp’ers in financiële nood verkeren. Hij baseert dat op een onderzoek dat in opdracht van het CNV is uitgevoerd door Maurice de Hond. Op de website van de vakbond staat helaas alleen een samenvatting van de uitkomsten, met het commentaar van de voorzitter.

Dat maakt nieuwsgierig naar de volledige resultaten en naar een methodologische verantwoording: wat is er precies gevraagd, hoe, en vooral ook aan wie. Want roepen dat je onderzoek representatief is, dat kan iedereen.

Enig wantrouwen lijkt wel op zijn plaats, want het CNV en Maurice de Hond hebben geen fijne track record als het over ZZP’ers gaat.

Zo beweerde het CNV vorig jaar nog op gezag van De Hond dat 70% van de zzp’ers liever een vaste baan wilde. Maar in de betreffende vraag bleek alleen de keus geboden te zijn uit een vast contract of een tijdelijk contact. Ondervraagden die gewoon lekker als zelfstandige wilden doorwerken konden dat antwoord nergens kwijt, ontdekte Das Kapital.

Ondertussen kreeg ik een spreadsheet toegespeeld met de resultaten waar de CNV-voorzitter nu zijn 400.000 zzp’ers in financiële problemen uit zegt te halen. En wat blijkt? Voor die claim biedt het onderzoek van Maurice de Hond helemaal geen basis.

Het enige wat een beetje in de buurt komt, is de stelling “Ik kan nauwelijks rondkomen van mijn werk”. Daar zou 20% van de respondenten het mee eens zijn geweest.

Hoe de vakbondsvoorzitter op basis van die 20% aan 400duizend zzp’ers komt? Joost mag het weten. Als die 400duizend 20% zou zijn van het totaal aantal zzp’ers, dan zouden er 5 maal 400duizend is 2 miljoen zzp’ers moeten zijn. Maar die zijn er niet: de teller blijft echt steken bij 1,1 miljoen.

Zouden er dan misschien 20% van 1,1 miljoen is 220duizend zzp’ers in financiële nood zitten? Zelfs dat is lastig te zeggen, want ‘financiële nood’ is een rekbaar begrip waar lang niet iedereen hetzelfde onder verstaat. In zijn vraagstelling had Maurice de Hond het niet gedefineerd, dus iedereen mocht dat voor zichzelf invullen.

Dat zelf invullen, dat moeten wij hier dus ook doen om de claim van het CNV te kunnen checken. Laten we daarvoor eens kijken naar het onderzoek dat het CBS vorig jaar deed naar de vermogens van zelfstandigen (met en zonder personeel) en van werknemers.

Uit dat CBS-onderzoek bleek dat 19% van de zzp’ers een ‘negatief eigen vermogen’ had, lees: alleen maar schulden. Die 19% ging over 2016, toen er 1.024.000 zzp’ers waren. Dat waren dus 194.500 mensen.

Opmerkelijk genoeg was het percentage werknemers met alleen maar schulden veel hoger dan het percentage zzp’ers: maar liefst 29%, wat in 2016 voor bijna 2 miljoen mensen stond.

Conclusie uit dit alles:

  • De claim van het CNV dat 400duizend zzp’ers ‘in financiële nood’ zitten, kan anders dan de voorzitter doet voorkomen, niet zijn gebaseerd op de poll van Maurice Hond.
  • Voorzover de claim dat 400duizend zzp’ers ‘in financiële nood’ zitten al controleerbaar is, lijkt hij zwaar overdreven.
  • Wat we wel weten, is dat er ongeveer 200duizend zzp’ers zijn met een negatief eigen vermogen. Ook niet fijn voor wie het betreft, maar er zijn tien keer zo veel werknemers met hetzelfde probleem. Daar hoor je het CNV niet over.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *